پدر راک ایران از دنیای موسیقی خداحافظی کرد؛ خداحافظی کوروش یغمایی

کمتر کسی پیدا می شود که نام کوروش یغمایی خالق ماندگار گل یخ، همان آهنگی که با جمله های «غم میون دوتا چشمون قشنگت لونه کرده…» در ذهن ها مانده را نشنیده باشد. او از چهره های برجسته و اثرگذار موسیقی ایران می باشد. هنرمندی که هم در داخل کشور و هم بیرون از مرزها طرفداران جدی دارد. اما چیزی که این روزها زیاد به گوش می رسد خبر خداحافظی کوروش یغمایی از دنیای موسیقی می باشد.

 

کوروش یغمایی (Kourosh Yaghmaei) از چهره های تأثیرگذار موسیقی ایران در تیرماه ۱۴۰۲ با انتشار پیامی در اینستاگرام خبر داد که پس از انتشار آلبوم های «یاغی» و «پلاک ۴۴» قصد دارد از فعالیت حرفه ای در موسیقی کناره گیری کند. این اعلام برای بسیاری از دوستداران او یادآور پایان دوره ای مهم در تاریخ موسیقی معاصر بود؛ دوره ای که یغمایی با صدای خاص و نگاه نوآورانه اش شکل داده بود.

 

کوروش یغمای کیست؟

کوروش یغمایی متولد ۱۲ آذر ۱۳۲۴ در شاهرود، از چهره های ماندگار موسیقی ایران است؛ آهنگسازی خلاق، خواننده ای صاحب صدا و نوازنده ای که تسلطش بر گیتار الکتریک او را به یکی از پایه گذاران جدی موسیقی راک ایرانی تبدیل کرده است. دو برادرش به نام های کامران و کامبیز در شکل گیری مسیر هنری او همراه مؤثر و الهام بخش بودند.

 

ورود او به دنیای موسیقی از همان سال های کودکی و با یادگیری سنتور آغاز شد. چند سال بعد پس از تجربه در موسیقی سنتی ایرانی در سن پانزده سالگی شیفته گیتار شد و با علاقه و پشتکار فراوان آموختن این ساز را دنبال کرد؛ انتخابی که بعدها هویت موسیقایی اش را شکل داد.

 

وضعیت تاهل کوروش یغمایی

کوروش یغمایی در سن بیست سالگی ازدواج کرد و صاحب سه فرزند به نام های کاوه، کامیل و ساتگین شد؛ فرزندانی که هر سه مسیر هنری پدر را ادامه داده اند. او برخلاف بسیاری از هنرمندان هم دوره اش، پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران را ترک نکرد و فعالیت خود را در داخل کشور پی گرفت.

 

فعالیت حرفه ای کوروش یغمایی

کوروش یغمایی در سن هجده سالگی قدم به دنیای حرفه ای موسیقی گذاشت؛ زمانی که گروه راک بی کلامی به نام «راپچرز» را راه اندازی و رهبری کرد. مهارت شگفت انگیز او در نوازندگی گیتار چنان چشمگیر بود که هم دوره ای هایش لقب «پنجه طلا» را برایش انتخاب کرده بودند. دوران تحصیل او در رشته جامعه شناسی در دانشگاه ملی نیز با موسیقی گره خورده بود؛ جایی که مدیریت گروه راک دانشگاه را بر عهده داشت و تقریباً در همه فستیوال های هنری دانشجویی رتبه های برتر را کسب می کرد.

 

در همین سال ها بود که به آهنگسازی روی آورد و چند شعر از همکلاسی اش، مهدی اخوان لنگرودی را به موسیقی تبدیل کرد؛ آثاری مانند «گل یخ» و «حجم خالی» که نقش مهمی در ورود او به جریان حرفه ای موسیقی داشتند.

 

«گل یخ» به ویژه با استانداردهای بین المللی اش توانست فراتر از مرزهای ایران شنیده شود و نسخه های مختلفی از آن در خارج از کشور اجرا شد؛ ترانه ای که از آن به عنوان نخستین اثر ایرانی با حضور جدی در عرصه جهانی یاد می کنند.

 

نکته جالب در مسیر هنری یغمایی این است که با وجود گستره وسیع دانش و تکنیکش، هیچ گاه استاد یا معلمی نداشته و تمام آموخته هایش حاصل جست وجو، تمرین و تجربه شخصی بوده است.

 

مسیر هنری کوروش یغمایی

پس از سال ۱۳۵۸ کوروش یغمایی نزدیک به هفده سال از فعالیت رسمی دور ماند؛ دوره ای دشوار که آن را با ساخت آثار کودک، انتشار آلبوم «دیار» و تدریس گیتار گذراند. با پایان این محدودیت، او بی درنگ به کار بازگشت و مجموعه ای از آلبوم ها از «سیب نقره ای» و «ماه و پلنگ» تا «آرایش خورشید» و «تفنگ دسته نقره» را بدون دسترسی مناسب به استودیو یا تجهیزات حرفه ای منتشر کرد.

 

ایوتن آلاپات، مدیر کمپانی Stones Throw و بنیان گذار Now Again، یغمایی را از برجسته ترین هنرمندان خاورمیانه و «پدرخوانده موسیقی راک ایران» می داند. در سال ۲۰۰۹ همین کمپانی آلبوم «زنجیر خودت را بباف» را در آمریکا منتشر کرد؛ مجموعه ای از قطعات راک دهه چهل خورشیدی که توجه تازه ای را در غرب به آثار او جلب کرد.

 

یک سال بعد، جشنواره معتبر Red Bull در لندن از او برای سخنرانی، دریافت جایزه و اجرای زنده دعوت کرد. در ادامه آلبوم «بازگشت از لبه پرتگاه» در سال ۲۰۱۱ منتشر شد؛ گزیده ای از بهترین تک آهنگ های او که با استانداردهای پیشرفته صدابرداری آمریکا تهیه شده بود. این اثر با استقبال گسترده روبه رو شد؛ رولینگ استون سه ستاره و نشریه MOJO چهار ستاره کامل به آن داد. همان سال، جشنواره جهانی Trans Musicales نیز او را برای اجرا در فرانسه دعوت کرد.

 

پدر راک ایران 

به باور بسیاری از کارشناسان موسیقی، کوروش یغمایی نخستین کسی بود که جریان راک را در ایران پایه گذاری کرد. بعد از او گروه هایی مثل رولینگ استونز و بیتلز الهام بخش نسل تازه ای شدند و به گسترش این سبک در کشور کمک کردند. همین نقش آغازگر باعث شد یغمایی را «پدر راک ایران» بنامند.

 

شایعه درگذشت کوروش یغمایی 

خبر درگذشت کوروش یغمایی ابتدا توسط صدای آمریکا مطرح شد. اما بهزاد صادقی به عنوان مدیر گروه موسیقی یغمایی، آن را به طور کامل تکذیب کرد. بنابراین در پاسخ به پرسش «قبر کوروش یغمایی کجاست؟» باید گفت که او همچنان در قید حیات است. سکوت و متانت خاصی که در واکنش ها نشان داد، همان آرامشی را دارد که یادآور نگاه بی تظاهر خانم هدیه تهرانی است.

 

حواشی کوروش یغمایی

• کاوه یغمایی پسر کوروش یغمایی است؛ نسبتشان پدر و پسری است

 

• نسبت کوروش یغمایی با داریوش ارجمند: هیچ نسبتی ندارند؛ فقط تشابه اسمی با فرشته یغمایی وجود دارد

 

• نسبت مهدی یغمایی با کوروش یغمایی: هیچ رابطه فامیلی ندارند؛ صرفاً تشابه نام خانوادگی است

 

• از سال ۱۳۵۸ تا حدود ۱۷ سال ممنوع الکار بود و در این مدت روی آثار کودک، آلبوم های بی کلام و تدریس گیتار کار می کرد

 

• در سال ۱۳۷۵ آلبوم «سیب نقره ای» مجوز گرفت و بعد از آن آلبوم های «ماه و پلنگ»، «کابوس»، «تفنگ دسته نقره» و موسیقی فیلم «گرگ های گرسنه» را منتشر کرد

 

• به دلیل نقش آغازگر او در شکل گیری موسیقی راک ایران، کارشناسان او را «پدر راک ایران» می نامند

 

• ایوتن آلاپات در سال ۱۳۸۸ با او آشنا شد. در آلبوم «زنجیر خودت را بباف»، قطعه «حجم خالی» تنها نماینده خاورمیانه بود. آلاپات این انتشار را شروع دوباره شناخته شدن یغمایی در غرب دانست

 

• آلبوم «بازگشت از لبه پرتگاه» (۲۰۱۱) سه ستاره از رولینگ استون و چهار ستاره (امتیاز کامل) و عنوان بهترین آلبوم ماه از نشریه MOJO گرفت.

 

• یغمایی در اینستاگرام نوشت با وجود ممنوع الکاری، صداوسیما بدون اجازه آثارش را پخش می کند.

 

خداحافظی کوروش یغمایی از دنیای موسیقی 

در روز یکشنبه ۱۱ تیر ۱۴۰۲، کوروش یغمایی با انتشار پیامی در اینستاگرام از پایان مسیر حرفه ای خود خبر داد. او در این پیام نوشت که پس از انتشار دو آلبوم «یاغی» و «پلاک ۴۴» از طریق کمپانی Now Again در آمریکا، از فعالیت در عرصه موسیقی کناره گیری می کند.

 

بااین حال تأکید کرد که پیوندش با موسیقی از کودکی شکل گرفته و هرگز گسستنی نیست؛ او وعده داد اگر کارهای نیمه تمامش به سرانجام برسند، آن ها را با دوستدارانش به اشتراک خواهد گذاشت.